Ons werk

Stichting Dieren in Rampen onderzoekt en ontwikkelt methoden om dierenhulp bij rampen optimaal te organiseren.

Landelijk systeem voor dierenhulp bij rampen

Stichting Dieren in Rampen (SDIR) zet een landelijk systeem op voor dierenhulp bij rampen, waarbij we een overkoepelende en coördinerende functie hebben. We geven hiermee uitvoering aan twee belangrijke moties van het parlement, die hebben geleid tot het project Dieren in rampen en crises.

Landelijke richtlijnen en afspraken

In 2022 (Kamerstuk 29517 nr. 218) en 2023 (Kamerstuk 29 517, nr. 249) zijn in de Tweede Kamer moties aangenomen om dierenhulp bij rampen te regelen. Dieren moeten een vaste plaats krijgen in crisisdraaiboeken, waarbij duidelijke hulpstructuren met professionele dierenhulpverleners worden opgezet. Er moeten landelijke richtlijnen komen voor hulp aan dieren bij rampen en landelijke afspraken over de paraatheid, kennis, kwaliteit, training en inzet bij regio-overstijgende rampen.

Om dit te realiseren doen we onderzoek naar bestaande praktijken, de beste methoden en wat de crisisbeheersing en dierenhulporganisaties nodig hebben. We gaan in gesprek met overheden, dierenhulporganisaties, bedrijven en andere relevante organisaties om te leren en samenwerking op te zetten. We ontwikkelen werkwijzen, protocollen en trainingen voor de lokale dierenhulporganisaties die bij een ramp gaan helpen. De resultaten worden vooral geplaatst op de pagina over het Project Dieren in rampen en crises.

Poes in de opvang

Coördinatie dierenhulp

Als Stichting hebben we zelf geen apart team voor dierenhulp. Dit is de taak van lokale dierenambulances en dierenopvangen. Per veiligheidsregio komt er een coördinerende dierenambulance. Deze is het aanspreekpunt voor de crisisbeheersing en organiseert dierenhulp bij een ramp of crisis in de eigen regio (zie voor meer uitleg het document: Criteria voor de crisisorganisatie van coördinerende dierenhulporganisaties). SDIR kan op verzoek lokale dierenhulporganisaties ondersteunen, bijvoorbeeld met de coördinatie van de inzet van verschillende dierenhulporganisaties bij grote rampen. Bij bovenregionale en landelijke rampen of crises neemt SDIR de coördinatie op zich.

Onderzoek

Na de overstroming in Limburg in 2021 hebben we de Beleidsnota Red dieren in Rampen geschreven. Hierin leggen we uit waarom dierenhulp bij rampen belangrijk is, wat er ontbreekt in Nederland en welke stappen noodzakelijk zijn om te zorgen voor adequate hulp aan dieren bij rampen. Dit document is ingezet bij de lobby richting de overheid, een taak die belangrijk blijft om steun te behouden voor ons werk.

De crisisbeheersing in Nederland is georganiseerd in 25 veiligheidsregio’s. Het document Dierenhulporganisaties per veiligheidsregio biedt inzicht welke dierenhulporganisaties in die regio’s actief zijn. Dit is belangrijke informatie om de coördinatie tussen organisaties op te kunnen zetten.

Twee veiligheidsregio’s hadden al contracten met een coördinerende dierenambulance: Gelderland-Zuid en Amsterdam-Amstelland. Het doel is om dit in alle regio’s te organiseren. We hebben onderzocht hoe het in de praktijk werkt in Amsterdam-Amstelland en welke verbeteringen mogelijk zijn. Dit is te lezen in het document Casestudie Dierenambulance Amsterdam: samenwerking in de veiligheidsregio.

Beleidsnota Red dieren in Rampen

Hoewel er gemeenten en veiligheidsregio’s zijn die wel al afspraken hebben gemaakt met dierenhulporganisaties, gebeurt dit niet op eenduidige wijze en ook niet altijd voor álle soorten dieren. Zo vallen wilde dieren vaak buiten de boot als er een ramp uitbreekt. Daarom zou dit onderwerp in alle bestuurslagen beter georganiseerd moeten worden. De dierenhulporganisaties helpen daar graag bij en hebben hiervoor in 2021 een handreiking ‘Red dieren bij rampen’ ontwikkeld die overheden kunnen gebruiken.

Dierenhulporganisaties Nederland per veiligheidsregio

Nederland kent veel dierenhulporganisaties, zoals dierenambulances en opvangen voor verschillende soorten dieren. Dit document bevat een overzicht per veiligheidsregio van de dierenambulances, reguliere dierenopvangen en gespecialiseerde opvangen of organisaties die helpen bij het organiseren van opvang in crisissituaties.

Casestudie Dierenambulance Amsterdam: samenwerking in de veiligheidsregio

De Dierenambulance Amsterdam is al langer opgenomen als crisispartner in de veiligheidsregio. Deze casestudie is bedoeld om andere dierenhulporganisaties en veiligheidsregio’s te informeren over de bestaande structuur. Hierbij wordt ook ingegaan op knelpunten en mogelijke verbeteringen.

Meer en grotere rampen

Wereldwijd komen er steeds meer en grotere rampen voor. Veel landen worden getroffen door extreem weer met stormen, droogte en hitte en dan weer enorme regenval. Natuurbranden en overstromingen zijn het gevolg. Ook in Nederland wordt gewaarschuwd voor meer en onbeheersbare natuurbranden. Nederland werd in 2021 wakker geschud door zware overstromingen in Limburg. Daar vielen gelukkig geen menselijke slachtoffers, maar vonden wel veel wilde dieren de dood. Begin 2022 werden we verrast door een heel andere ramp. De oorlog in Oekraïne leidde tot een stroom vluchtelingen die met hun huisdieren naar Nederland kwamen.

Overstromingen komen steeds vaker voor